BARNEVELD – De gemeente Barneveld wil een gouden kroon op haar gemeentewapen. Na ruim twee eeuwen zonder vorstelijke versierselen vindt het gemeentebestuur het kennelijk tijd voor wat meer grandeur. Koning Willem-Alexander moet persoonlijk toestemming geven voor deze opmerkelijke uiting van bestuurlijke pronkzucht.

Het gemeentewapen werd al in 1816 officieel erkend en in 1861 uitgebreid. Bij beide gelegenheden zag men geen aanleiding om er een kroon boven te plaatsen. Een vlinder, een zon, een bloem en een stukje begroeide grond waren kennelijk voldoende om de identiteit van de agrarische gemeente uit te drukken.

Maar tijden veranderen. De vlinder mag blijven, alleen moet die voortaan wel onder een gouden kroon met drie bladeren en twee parels leven.

Volgens het college moet de gouden kroon de geschiedenis en identiteit van Barneveld benadrukken. Welke historische gebeurtenis precies wordt herdacht met drie gouden bladeren en twee parels, blijft onduidelijk. De afgelopen 210 jaar heeft de gemeente zich immers zonder deze versierselen weten te besturen.

De kroon symboliseert volgens de officiële uitleg het openbaar gezag. Daarmee lijkt het college tot de conclusie te zijn gekomen dat het gezag van de gemeente onvoldoende zichtbaar is zolang er geen gouden kroon boven een vlinder hangt.

De ambitie is opmerkelijk voor een gemeente die voornamelijk bestaat uit protestantse boerendorpen, waar soberheid, eenvoud en bescheidenheid van oudsher als deugden worden beschouwd. Een gouden kroon op het gemeentewapen van Barneveld is ongeveer hetzelfde als de Action die zichzelf tot hofleverancier wil laten benoemen. Het assortiment blijft hetzelfde, maar het staat ineens een stuk deftiger op de gevel.

Ook historisch is de behoefte aan vorstelijke uitstraling moeilijk te verklaren. De koninklijke familie hield zich vooral op in het nabijgelegen Apeldoorn, waar Paleis Het Loo daadwerkelijk aanleiding gaf tot koninklijk vertoon. Barneveld moest het doen met boeren, kippen en hooguit een incidenteel koninklijk uitstapje naar de omliggende dorpen.

Een alternatieve verklaring voor de plotselinge behoefte aan koninklijke versierselen zou kunnen zijn dat het gemeentebestuur eindelijk erkenning wil voor mogelijk buitenechtelijk koninklijk nageslacht in de gemeente. Het valt immers niet uit te sluiten dat een enkele vorst tijdens een wandeling over de Veluwe wat verder van Paleis Het Loo is afgedwaald dan oorspronkelijk de bedoeling was.

“De drie bladeren en twee parels zouden in dat geval niet alleen het openbaar gezag symboliseren…”

Of zich onder de Barneveldse bevolking daadwerkelijk koninklijke bastaarden bevinden, is nooit vastgesteld. Maar waar historici geen koninklijk verleden kunnen aanwijzen, biedt toekomstig DNA-onderzoek wellicht alsnog perspectief.

De drie bladeren en twee parels zouden in dat geval niet alleen het openbaar gezag symboliseren, maar ook een bijzonder ingewikkelde stamboom.

Vooral de parels vormen een opvallende breuk met de plaatselijke traditie. In een gemeente waar overdadig uiterlijk vertoon lange tijd met argwaan werd bekeken, lijkt het college inmiddels tot de conclusie te zijn gekomen dat bescheidenheid vooral iets voor de inwoners is.

Waar de voorouders genoegen namen met een vlinder op een tak, moeten hun nazaten het kennelijk doen met goud en parels. De gemeente benadrukt overigens dat de kosten beperkt blijven en bestaande materialen pas worden vervangen wanneer dat nodig is. De vorstelijke ambities worden dus op typisch Barneveldse wijze uitgevoerd: met een kroon op het hoofd, maar de hand stevig op de knip.

De gemeenteraad bespreekt het voorstel op 28 oktober. Daarna kan de koning worden gevraagd zijn goedkeuring te verlenen aan de koninklijke opsmuk.

Mocht Willem-Alexander weigeren, dan kan het college altijd nog terecht bij de Action. Daar zijn kroontjes doorgaans zonder Koninklijk Besluit verkrijgbaar.

En waarschijnlijk ook met meer dan twee parels.