BARNEVELD – Nu online fraude een steeds groter probleem wordt, heeft de gemeente Barneveld een nieuwe manier gevonden om gevoelige informatie veilig uit te wisselen. Bestuurders en ambtenaren communiceren voortaan alleen nog via historische schilderijen en prenten.

De methode werd bij toeval ontdekt toen burgemeester René Verhulst van Ede een afbeelding van Julius Caesar bij de Rubicon naar de Barneveldse gemeentesecretaris Wabe Wieringa stuurde. Zonder één verdacht linkje, wachtwoord of bijgevoegd pdf-bestand was onmiddellijk duidelijk dat er geen weg meer terug was.

“Dat bleek verrassend efficiënt én veilig”, aldus een woordvoerder van de gemeente Barneveld. “Cybercriminelen kunnen een mailbox hacken, maar probeer als Russische hacker maar eens uit een zeventiende-eeuws historiestuk af te leiden dat we midden in een bestuurlijke crisis zitten.”

De Nachtwacht betekent dat alle betrokkenen bij een avondvergadering aanwezig moeten zijn. De Toren van Babel wordt verstuurd zodra men in Foodvalleyverband probeert samen één duidelijke afspraak te maken en De aardappeleters kondigt een overleg over het landelijk gebied aan.

Ook voor financiële kwesties zijn vaste afbeeldingen geselecteerd. Bij een sluitende jaarrekening ontvangen collegeleden De staalmeesters. Een dreigende begrotingsoverschrijding wordt aangekondigd met Het vlot van de Medusa. Wie daarna De schreeuw in zijn mailbox aantreft, weet dat de provincie inmiddels vragen heeft gesteld.

De anatomische les van Dr. Nicolaes Tulp betekent dat een dossier eerst tot op het bot moet worden uitgezocht. Het melkmeisje wordt gebruikt wanneer informatie zeer zorgvuldig en druppelsgewijs naar de gemeenteraad wordt geschonken. Verschijnt De geboorte van Venus, dan is een beleidsstuk na drie jaar voorbereiding eindelijk klaar om aan de buitenwereld te worden gepresenteerd.

Voor ruimtelijke plannen gebruikt de gemeente voortaan De tuin der lusten. “Iedereen ziet er iets anders in, er gebeurt ontzettend veel en achteraf kan niemand precies uitleggen wat oorspronkelijk de bedoeling was.”

Voor zeer gevoelige personeelskwesties blijft de prent van Caesar bij de Rubicon gereserveerd. Wie die afbeelding ontvangt, weet dat de samenwerking “in goed overleg” wordt beëindigd en dat over de hoogte van de vertrekvergoeding weinig meer te onderhandelen valt.

Niet iedereen binnen de gemeentelijke organisatie is al vertrouwd met de nieuwe werkwijze. Zo ontstond er onrust toen een wethouder onlangs Het laatste avondmaal opvatte als uitnodiging voor zijn eigen afscheidsdiner.

De gemeenteraad heeft inmiddels een eigen set schilderijen. De bedreigde zwaan wordt gebruikt wanneer een raadslid een motie indient waarvan het college liever had gehad dat die niet bestond. Voor schriftelijke vragen is gekozen voor De denker. Als de beantwoording langer dan dertig dagen duurt, wordt automatisch De volharding der herinnering verstuurd, met de bekende smeltende klokken.

De gemeente is positief. Er wordt gewerkt aan een officieel prentenwoordenboek met ruim vijfhonderd bestuurlijke boodschappen. Daarin staat straks ook welk schilderij hoort bij een integriteitsonderzoek, een uitgelekte grondexploitatie of een wethouder die ondanks alles gewoon aanblijft.

Inwoners hoeven voorlopig niet met historische kunstwerken te communiceren. Zij worden nog altijd via folders bij de huisarts gewaarschuwd voor online fraude. “Dat communicatiemiddel stamt inmiddels ook uit een andere eeuw”, aldus de woordvoerder. “Dus wat dat betreft sluit het uitstekend aan.”